Kefil / Rent Guarantor : Ev kiralama işkencesi ve çözümleri
KonaklamaBen bu kefil lafını ilk duyduğumda şok oldum. Dedim, yani ben hayatımda görmediğim adama nasıl kefil bulayım ki? İngiltere’de filan tamam da, burada bu kadar katı olacağını düşünmemiştim. Düşünün, siz aylardır uğraşıyorsunuz bir eve girmek için, sonra diyorlar ki, “bir de kefil lazım”
kefil denen o 'sihirli' kişi kim?
Kefil, senin ödemediğin kirayı ödeyecek kişi demek. Basitçe bu. Ama detayı var tabii. Yani demek istediğim, emlakçı veya ev sahibi şunu garantiye almak istiyor: Eğer sen patlarsan, ortadan kaybolursan, borcu kimden alacaklar? İşte o kefilden alacaklar. Ama bu kefil öyle her önüne gelen olamıyor. Olamıyor, ciddi söylüyorum. Genelde yıllık geliri, istediğin evin kirasının 30 katı veya 40 katı olması bekleniyor. Bence bu çok saçma, ama sistem böyle kurulmuş. Sizce de mantıksız değil mi, yani, o kadar parası olan adam zaten niye kirada oturmasın? (ha bu arada şunu da söyleyeyim, bu gelir şartları bölgeden bölgeye değişiyor, ama genelde hep yüksek istiyorlar.)
yabancılar ve kefil sorunu. iki büyük dert.
Şimdi gelelim asıl drama. Eğer yeni geldiyseniz, veya öğrenciyseniz, maaşınız tam oturmadıysa, yani perfect tenant değilseniz, kefil şart. Zorunlu. Peki, yeni gelmiş birinin burada yaşayan, yüksek gelirli bir akrabası veya arkadaşı var mı? Genelde yok. Yani kısır döngüye giriyorsun. Benim bir arkadaşım vardı, altı ay ev bulamadı bu yüzden. Emlakçılar yüzüne bile bakmadı. Diyorlardı ki, “Kefil yoksa, konuşmayalım bile”. Sanki ben kefil bulmak istemiyorum, bulamıyorum. İnsanlar bunu anlamıyor. Benim sinirimi bozan nokta bu işte. Peki ya şimdi ne olacak? Kefil yoksa evsiz mi kalacağız? Hayır, tabii ki. Alternatifler var ama hepsi cebini yakıyor, onu baştan söyleyeyim.
- Peşin Ödeme Belası: Bu en bilinen yöntem. 6 aylık veya 12 aylık kirayı çat diye peşin ödemek. Emlakçı bunu görünce yumuşuyor hemen. İyi de, o kadar parayı kim biriktirebiliyor ki? (Ben olsam o parayla tatile giderdim zaten)
- Kefil Sigortası (Rent Guarantor Insurance): Bu biraz yeni bir şey. Bazı sigorta şirketleri kiracıya kefil oluyor, sen de onlara aylık veya yıllık bir prim ödüyorsun. İyi bir çözüm, ama ev sahibi bunu kabul edecek mi? Bazen etmiyorlar, çok eski kafalılar.
- Profesyonel Kefil Şirketleri: Bunlar var, evet. Parayı basıyorsun, onlar sana kefil oluyor. Çok pahalı. Yani demek istediğim şu ki, sen bir senelik kira ödeyeceksen, bunun üzerine bir de 1000-2000 pound hizmet bedeli ödemek zorunda kalıyorsun. Can sıkıcı.
Ben olsam ilk başta o sigorta işini denemeye çalışırdım, eğer peşin ödeme yapacak gücüm yoksa. Ama unutmayın, bazı emlakçılar sigorta yerine sadece nakit parayı seviyorlar. Yani aynı şeyi tekrar ediyorlar, peşin öde peşin öde diye. Ne yaparsın, kapitalizm. Kısacası, kefil konusu ev tutma sürecinin en gıcık aşaması. Hazırlıklı olun. Eğer maaş bordrolarınız tamsa, dert etmeyin. Ama en ufak bir şüphe varsa, hemen alternatif çözümleri düşünmeye başlayın. Siz hiç kefil aradınız mı, ne kadar sürdü bulmanız? Merak ediyorum doğrusu.