İngiltere’de Rakı Fiyatları, Nereden Bulunur?

Market raflarında rakı görünce içimde hafif bir şaşkınlık oluşuyor. Sanki memleketten koca bir masa buraya ışınlanmış da ben sadece şişesini yakalamışım gibi. Fiyat etiketlerine gözüm kaydığında ise Londra gerçeği kendini hatırlatıyor; rakı burada biraz lüks, biraz hasret, biraz da mahallenin küçük bir köşesini yanında taşıyan bir içki.

Gerçekten nerelerde bulunuyor?

Büyük İngiliz marketlerinde rakının izi yok. İçki reyonunu baştan sona gezsem bile tek bir anason kokusu yok. Bu yüzden yönüm hep Türk ve Orta Doğu marketlerine kayıyor. En yoğun hat Kuzey Londra; özellikle Harringay Green Lanes, Wood Green, Dalston ve Stoke Newington çevresindeki marketlerde rafların bir köşesi mutlaka rakıya ayrılmış durumda. Wood Green’de bir markette, rafın en altına sıkıştırılmış 35’lik bir şişeyi fark edince hafifçe içim ısınmıştı. Çalışan, “Yeni stok geldi, fiyat biraz oynar ama tükenmez” dedi. O anki rahatlığı fiyat etiketinden daha çok güven verdi bana. Tam tersi bir durum da yaşadım; Dalston’daki bir dükkânda çalışan adam, rafın yarısının bir günde bittiğini söyleyip çabuk davranmamı önerdi. Böyle anlarda rakı aramak küçük bir maceraya dönüşüyor.

Fiyatlar ne seviyede?

Markaya göre değişse de yüksek vergi yüzünden rakı İngiltere’de pahalı bir içki. Fiyat aralıklarını çıkarmak için birkaç gün boyunca gezip not aldım. Bazen aynı sokakta iki market arasında bile ciddi fark oluyor.

Green Lanes’te iki market arasında 70 cl Yeni Rakı’da 5 sterlin fark gördüm. Birinde £33 yazarken diğerinde £38 yazıyordu. Kasadaki adama bunu söyleyince omuz silkti ve “Bu hafta böyle” dedi. Burada fiyatlar biraz ruh haliyle oynayan hava durumu gibi.

Online sipariş seçeneği var mı?

Birçok Türk marketi online satış yapıyor. Teslimat bölgeleri sınırlı ama çoğu Kuzey ve Doğu Londra’ya ulaşıyor. Online fiyatlar genelde market içinden biraz daha yüksek. Üstüne de kargo ücreti eklenince tek bir şişe almak pek mantıklı olmuyor. Bazen arkadaşlarla birleşip toplu sipariş veriyoruz; kapıda kimlik kontrolü her seferinde aynı şaşkın yüz ifadesiyle geçiyor. Online siparişlerde dikkat ettiğim şey, stok uyarıları. Özellikle hafta sonu yaklaşırken bazı markalar “low stock” işareti alıyor. Böyle anlarda seçenek daralınca farklı bir marka denemek zorunda kalabiliyorum. En azından böylece kendime mini bir tadım rotası yapmış oldum.

Marka çeşitliliği nasıl?

Burada raflarda daha çok klasik markalar var. Türkiye’de sevdiğim bazı özel serilere denk gelmiyorum ama Tekirdağ Gold ve Efe Black gibi seçenekleri birkaç markette gördüm. Onlar genelde üst raflarda, biraz da “bana ulaşmak için çabalaman gerek” der gibi duruyor. Şişelerin üzerinde ithalatçı sticker’larını görmek hoşuma gidiyor; tarihi, parti bilgisini oradan okuyorum. Bir keresinde sticker yamuk yapıştırılmıştı; market çalışanıyla birlikte şişeyi sağa sola eğip okumaya çalışırken marketin ortasında bir sessizlik oldu. O an rakının ciddiyeti komik şekilde ortaya çıktı.

En güvenilir marketler hangileri?

Türk nüfusunun yoğun olduğu bölgelerde ürünler daha hızlı yenilendiği için tazelik ve çeşit açısından daha güvenilirler. Depoları güçlü olan marketlerde fiyat dalgalanmaları daha az oluyor.

• Harringay – Green Lanes üzerindeki uzun yıllardır bilinen marketler
• Wood Green – High Road’daki zincir Türk marketleri
• Stoke Newington – Church Street çevresindeki küçük bağımsız marketler
• Dalston – Kingsland Road üzerindeki off-licence dükkânları

Buralarda çalışanlarla konuşmak ciddi anlamda işe yarıyor. Bir gün kasadaki kadın, “Bu ay Tekirdağ daha uygun gelebilir” dediğinde, sanki çok gizli bir tüyo veriyormuş gibi hissettim.

Evde rakı masası hazırlamak burada nasıl bir his?

En çok zorluk mezede ortaya çıkıyor. Türkiye’deki o dolu masaların yerine burada daha minimal tabaklar kuruyorum. Beyaz peynir neredeyse lüks kategoriye kayınca, genelde humus, közlenmiş biberli mezeler veya basit bir peynir-ekmek kombinasyonu yapıyorum. Yine de bardakta rakının beyazlanması, tüm bu eksikleri ikinci plana itiyor. Arkadaşım bir gün “Bu fiziksel bir reaksiyon ama estetik açıdan çok tatmin edici” dediğinde ona hak verdim. Belki de rakının İngiltere’de bu kadar anlamlı olmasının nedeni, insanın kendi kültürünü küçük bir bardakta yeniden kurması.

Fiyat takip stratejisi

Girdiğim marketlerde fiyat notu tutarak kendime mini bir harita oluşturdum. Bu haritayı kimse görmese de bana yol gösteriyor. Hangi marketin hangi gün daha uygun olduğunu gözlemleyince alışveriş planı yapmak çok daha kolay oldu. Kampanyalar nadir oluyor ama özellikle yaz aylarında bazı marketlerde küçük indirimlere denk geliyorum. O dönemlerde bir şişe kenara koymak mantıklı oluyor.

Alışverişte en mantıklı yöntem ne?

Kendi deneyimimde iki net seçenek oluştu:

• Bildiğim markayı iyi bir fiyata bulduğumda stoklamak.
• Yeni bir marka görürsem küçük boyunu alıp denemek.

Burada büyük şişeyi alıp hayal kırıklığı yaşamak gerçekten pahalı bir deneyim. Küçük şişeler bu açıdan kurtarıcı. Bir de çalışanlarla konuşarak yeni gelişleri öğrenmek çok işime yarıyor. “Bu hafta şu gelecek” ya da “Yakında fiyat biraz düşebilir” gibi ipuçları her şeyden değerli. Green Lanes’te bir çalışan “Beylerbeyi soruluyor ama fiyat biraz daha aşağı gelir bu ay” dediğinde, sanki aileden biri sofraya katkı sunuyormuş hissi oluştu.

Rakı burada neden bu kadar özel hissettiriyor?

Şişeyi alıp eve getirdiğim an, sanki sadece bir içki değil de uzun bir hikâye taşımışım gibi oluyor. Masaya koyduğumda, sokak ışıklarıyla karışan hafif bir sessizlik içinde Londra’yla kendi dünyam arasında köprü kuruyorum. Bazen rakı pahalı olduğundan içmemeyi düşünüyorum ama sonra anlıyorum ki mesele içmek değil; o tanıdık kokunun insanı bir anda memlekete götürmesi. Bu şehirde her şey hızlı, kalabalık ve pahalı. Rakı bulmak ise biraz sabır, biraz şans, biraz da kendine kıyamama hâli. Belki de İngiltere’de rakı, insanın kendini hatırladığı küçük bir durak. Bir şişe bazen sadece bir içki değil; göçmenin iç sesi gibi.