Simetrik Gigabit Hayali: Community Fibre ve Hyperoptic İncelemesi

Openreach'in bakır kablolarıyla boğuşmaktan sıkılanlar için İngiltere'de "Alt-nets" (Alternatif Ağlar) denilen bir dünya var. Bizim gibi teknoloji odaklı yaşayanlar için çölde vaha gibiler. En popülerleri Community Fibre ve Hyperoptic. Bu firmalar, yerleşik altyapıdan bağımsız kendi fiber kablolarını döşüyorlar ve sundukları hizmet "True Fibre". Bu şirketlerin en büyük olayı Simetrik Hız sunmaları. Yani 1 Gbps download alıyorsanız, 1 Gbps de upload alıyorsunuz. Buluta backup alırken veya büyük projeleri repo'ya pushlarken aradaki farkı iliklerinize kadar hissediyorsunuz. Fiyat olarak da genelde büyük firmalardan (BT, Virgin Media) daha ucuzlar çünkü pazar payı kapmaya çalışıyorlar.

Kurulum ve "Wayleave" Sorunu

Her güzelin bir kusuru var; bu firmalar her binada yok. Tamamen bölgesel çalışıyorlar, hatta sokak bazlı bile değişiyor. Community Fibre daha çok Londra odaklı. Hyperoptic ise genelde büyük sitelerde (development) ve apartman bloklarında yaygın. Eğer kiraladığınız evde bu altyapı yoksa, bireysel olarak bağlatma şansınız çok düşük çünkü bina yönetimiyle (Landlord/Management Company) anlaşıp "Wayleave" denilen izin belgesini almaları gerekiyor. Kablo geçirmek için binayı delmeleri gerektiğinden yönetimler bazen nazlanabiliyor.

CGNAT Uyarısı

Yazılımcı arkadaşlara özel bir not düşeyim; bu modern fiber şirketlerinin çoğu IPv4 kıtlığı nedeniyle CGNAT (Carrier-Grade NAT) kullanıyor. Yani size özel bir Public IP atamıyorlar. Eğer evinizdeki Raspberry Pi'ye dışarıdan erişmek istiyorsanız, Plex server kuracaksanız veya port yönlendirme (port forwarding) yapmanız gerekiyorsa sıkıntı yaşarsınız. Genelde ayda ekstra £3-£5 ödeyerek "Static IP" satın almanız gerekiyor. Bunu baştan bütçeye eklemekte fayda var. Kısacası, ev tutarken Rightmove haritası bir yanda, Community Fibre kapsama haritası diğer yanda açık olsun. 150 Mbps upload hızıyla çalışmak, home office konforunu bambaşka bir seviyeye taşıyor.